Tematy artykułów
Kontakt
Zadzwoń na infolinię: pon. - pt. 9:00 - 18:00
Wyślij e-mail na: kontakt@travelduck.pl
Zadzwoń na infolinię: pon. - pt. 9:00 - 18:00
Wyślij e-mail na:

Zorza polarna w Polsce – kiedy i gdzie można ją zaobserwować?

Tomasz Karkuć
Tomasz Karkuć
Przeczytasz w 2 min 0
zorza-polarna-w-polsce

Zorza polarna to niezwykłe efekty kolorowego światła, jakie można obserwować na nocnym niebie. Oglądanie zorzy polarnej w Polsce jest możliwe dzięki wyrzutom masy ze Słońca. Sprawdź, kiedy i gdzie można zobaczyć zorzę polarną w Polsce w 2022 roku i jak to możliwe, że ten spektakularny pokaz świateł pojawi się w naszej rozciągłości geograficznej.

Zorza polarna nazywana jest też aurorą. Może mieć różne kształty i formy – łuków, kurtyn, koron, promieni czy pasm.

Zorza polarna – co to jest i jak powstaje?

Zorza polarna jest zjawiskiem świetlnym, które najczęściej występuje za kołami podbiegunowymi. Jej powstawanie umożliwia przepływ prądu w jonosferze. Odbywa się to na wysokości ok. 100 km nad powierzchnią Ziemi, w strefie przenikania pasów radiacyjnych i górnej atmosfery ziemskiej.

polska-zorza-polarna-kiedy

Powstawanie zorzy polarnej związane jest z wyrzutami masy wydobywającymi się z aktywnych regionów Słońca (tzw. koronalne wyrzuty masy). W chwili dotarcia materii do naszej planety dochodzi do burzy geomagnetycznej, która zwiększa szanse wystąpienia barwnych świateł tańczących na niebie. 

Emisje zorzy polarnej mają barwy od niebieskiej, przez zieloną, żółtą, czerwoną, aż po białą. O tym, jaki akurat odcień będzie mieć zorza polarna, decyduje intensywność linii emisyjnych, rodzaj gazu i wysokość, na jakiej zjawisko się pojawia. Tlen rozbłyska kolorem czerwieni i zieleni, azot – purpury i bordo, zderzenie cząstek z mieszaniną azotu i tlenu mieni się na żółto, a wodór i hel na niebiesko i fioletowo.

zorza-polarna-w-polsce-gdzie

Czy zorza polarna pojawiała się nad Polską?

Zorza polarna zawitała nad Polską już kilka razy. W 2015 roku można było ją zobaczyć w Kielcach, a potem w 2018 roku nad Białymstokiem. Tańczące światła pokazały swój magiczny urok także w 2019 roku w okolicy Krainy Tysiąca Jezior na Mazurach. 

Różowo-zielono-żółte barwy zorzy polarnej widać było także w ostatnich dniach października 2021 roku. Wtedy aurora ukazała się obserwatorom zgromadzonym na wybrzeżu Morza Bałtyckiego. 

zorza-polarna-w-polsce-miejsca-wystepowania

Zorza polarna w Polsce w 2022 roku – kiedy można ją zobaczyć?

Mimo że zorza polarna jest zjawiskiem typowym dla regionów takich jak Islandia, Norwegia, Laponia, północna Rosja (Syberia), a także Grenlandia i Alaska, intensywne rozbłyski Słońca sprawiają, że taniec nocnych świateł można zauważyć także na innych szerokościach geograficznych – w tym nad Polską. W 2022 roku takie zjawisko miało już miejsce w lutym, potem w połowie marca, a teraz najprawdopodobniej będzie można je zaobserwować 31 marca lub 1 kwietnia. 

Jest to możliwe dzięki rozbłyskowi słonecznemu, jaki nastąpił 28 marca o godzinie 13.29. Doszło wtedy do wyrzucenia skierowanej na naszą planetę masy ze Słońca – szacuje się, że emitowana plazma zbliża się w kierunku Ziemi z prędkością 1259 kilometrów na sekundę i dotrze do nas w okolicach 31 marca lub 1 kwietnia, przyczyniając się do powstania burzy geomagnetycznej, która może wywołać pojawienie się zorzy polarnej.

gdzie-na-zorze-w-polsce

Gdzie można zobaczyć zorzę polarną w Polsce?

Nawet bardzo silny koronalny wyrzut masy ze Słońca nie jest gwarancją pojawienia się zorzy nad Polską. O możliwości wystąpienia tego zjawiska decydują m.in. parametry wiatru słonecznego. Jeśli ich wskaźniki będą sprzyjające, mamy duże szanse, by podziwiać spektakl świateł tańczących po niebie. 

Aurora może być dostrzegalna w północnej części kraju oraz nad Morzem Bałtyckim. Warunkiem jej widoczności jest jednak pogoda – zwłaszcza bezchmurne niebo. Ważnym czynnikiem jest również miejsce obserwacji. Najlepszym punktem będzie miejsce zacienione i oddalone od punktów świetlnych i terenów zurbanizowanych (miast, fabryk). Znalezienie takiego miejsca ułatwi mapa natężenia światła, a w polowaniu na zorzę mogą pomóc specjalne aplikacje zorzowe oraz strony zawodowych badaczy zjawisk atmosferycznych.

gdzie-zobaczyc-zorze-w-polsce

Takie zjawisko pojawia się zwykle raz na kilka lat i trwa kilka lub kilkanaście minut. Warto więc uzbroić się w cierpliwość i bacznie obserwować niebo, aby nie przeoczyć kolorowych świateł. Do obserwowania zorzy polarnej nie potrzebujesz żadnych specjalnych sprzętów. Wystarczy własne oko, a jeśli chcesz uwiecznić to wyjątkowe zjawisko, to zabierz ze sobą aparat fotograficzny.

Skutki burz geomagnetycznych

Zorza polarna zachwyca swoją kolorystyką, nieregularnością i tajemniczością. Trzeba jednak wiedzieć, że wybuchy na Słońcu powodują natychmiastowe uwolnienie olbrzymich mas energii, co wiąże się z wieloma negatywnymi skutkami. Najpoważniejsze skutki burz geomagnetycznych i aktywności zorzowej to:

  • zakłócanie pracy GPS-ów w satelitach i statkach kosmicznych;
  • uszkodzenia urządzeń w elektrowniach;
  • awarie sieci energetycznych (przerwy w dostawie prądu);
  • zmiany pogodowe na planetach;
  • zniekształcenie toru rozchodzenia się fal radiowych (awarie systemu komunikacji z satelitami, statkami i samolotami), komórkowych i satelitarnych;
  • brak możliwości opuszczania pojazdów kosmicznych przez astronautów;
  • zmniejszenie trwałości sztucznych satelitów;
  • utrudnienia w obsłudze systemów zdalnej sygnalizacji i kontroli;
  • gorsze samopoczucie odczuwalne przez mieszkańców Ziemi;
  • utrudniona praca smartfonów.

Zagraniczne wycieczki w poszukiwaniu zorzy z travelduck.pl:

Zorza polarna Kiedy na zorze Gdzie na zorze Polska

Proponowane wyjazdy