Tematy artykułów
Kontakt
Zadzwoń na infolinię: pon. - pt. 9:00 - 18:00
Wyślij e-mail na: kontakt@travelduck.pl
Zadzwoń na infolinię: pon. - pt. 9:00 - 18:00
Wyślij e-mail na:

Szczepienia przed podróżą. Kiedy i na co trzeba się zaszczepić przed wyjazdem?

Agnieszka Krasa
Agnieszka Krasa
Przeczytasz w 5 min 0
szczepionka

Zaplanuj bezpieczne wakacje za granicą. Sprawdź, jakie szczepienia przed podróżą warto lub trzeba wykonać, udając się np. do krajów tropiku. Wycieczka w takie rejony może wiązać się z ryzykiem zakażenia “egzotycznymi” drobnoustrojami, którym można zapobiec, rozpoczynając immunizację około 6-8 tygodni przed wyjazdem.

Szczepienia ochronne uodparniają organizm przed ewentualnymi chorobami w podróży. Preparaty podawane podskórnie, domięśniowo lub doustnie wykorzystują naturalne zdolności obronne organizmu i skutkują długotrwałym okresem protekcji.

Żółta książeczka szczepień, czyli medyczny paszport turysty

Międzynarodowa książeczka szczepień (tzw. “żółta książeczka”) to dokument, który oficjalnie potwierdza wykonanie szczepień zalecanych bądź obowiązkowych. Możesz ją otrzymać np. w lokalnym punkcie szczepień dla wyjeżdżających za granicę bądź w centrum medycyny podróży. Dokument ten wydawany jest po uiszczeniu opłaty w wysokości kilku złotych.

Wpisy, jakie znajdują się w żółtych książeczkach, dokonywane są w językach angielskim i francuskim oraz w języku kraju organu wydającego.

Takie adnotacje zyskują ważność na 10 dni po iniekcji. W przypadku zagubienia oryginału żółtej książeczki jest możliwość uzyskania jej duplikatu.

Każdy zapis potwierdzający wykonanie szczepienia dla podróżnych, powinien mieć:

  • nazwę i serię zastosowanego preparatu,
  • pieczątkę lekarską,
  • podpis lekarza, potwierdzający wykonanie szczepienia.

Żółta książeczka szczepień jest dokumentem warunkującym wyjazd np. do niektórych krajów Afryki i tropikalnej części Ameryki Południowej.

tropiki

Zdecydujesz się na podróż do Peru i Boliwii?

Szczepienia podróżne przed wyjazdem do krajów strefy tropikalnej

Przed wyjazdem do krajów tropiku warto udać się do przychodni medycyny podróży. W takim miejscu można otrzymać szczegółowe informacje dotyczące zasad przygotowania się do wyjazdu i pobytu w danym kraju. Wizytę u lekarza chorób zakaźnych, medycyny tropikalnej bądź medycyny podróży najlepiej odbyć w terminie 6-8 tygodni przed datą podróży.

Zyskasz w ten sposób pewność, że zalecane szczepienia ochronne i/lub profilaktyka lekowa (np. przeciwko malarii), zostaną wykonane we właściwym czasie. Szczepienia podróżne nie są refundowane przez NFZ.

Każda podróż za granicę jest też okazją do uzupełnienia rutynowych szczepień przeciwko chorobom zakaźnym, takim jak: odra, świnka, różyczka. Wystąpienie tych zakażeń wirusowych jest niezależnie od regionu, do którego wyjeżdżamy.

Oto zagraniczne miejsca na wakacje z dzieckiem.

Szczepienia podróżnych przeciwko żółtej gorączce

Żółta gorączka roznoszona jest przez komary (z rodzaju Aedes, Haemagogus, Sabethes). Jest to choroba wirusowa, która może mieć śmiertelny przebieg. Szczepienie przeciwko tej odmianie febry jest obowiązkowe przed wyjazdem m.in. do:

  • wybranych krajów Ameryki Południowej (Gujany Francuskiej, niekiedy Brazylii),
  • niektórych krajów Afryki (m.in. Kamerunu, Kongo i Senegalu),
  • azjatyckiego Jemenu.

komary-roznosza-choroby

W niektórych państwach, np. w Wenezueli, nie ma odgórnego nakazu szczepienia, jednak jest ono zalecane przez wzgląd na bezpieczeństwo podróżującego. Szczepionka przeciwko żółtej gorączce ma wieloletni okres protekcyjny, jednak wymogi prawne nakładają obowiązek podania dawki przypominającej po upływie 10 lat od pierwszej iniekcji.

Wybierasz się na wyprawę do Kongo?

Szczepienia WZW

Wirusowe zapalenie wątroby typu A (żółtaczka pokarmowa lub choroba brudnych rąk) jest jednym z częstszych zachorowań wśród turystów wyjeżdżających do krajów klimatu ciepłego i tropikalnych. W trakcie immunizacji podawane są dwie dawki szczepionki, które oddziela okres 6-12 miesięcy.

Podróżującym, którzy nie byli wcześniej szczepieni przeciw wirusowemu zapaleniu wątroby typu B, podawany jest preparat uodparniający jednocześnie na obydwa typy infekcji - żółtaczkę pokarmową i wszczepienną.

W takim wypadku immunizacja wymaga trzech dawek szczepionki, które podawane są w cyklu 0-1-6 miesięcy lub zgodnie z przyspieszonym schematem 0-7-21 dzień. Drugi system wymaga podania czwartej dawki leku, po upływie roku od ostatniego szczepienia.

Szczepienia przeciwko WZW A są jednymi z najczęściej sugerowanych dla osób podróżujących m.in. do Indii, Chile oraz Brazylii.

mycie-rak

Masz ochotę pojechać do Brazylii na kitesurfing?

Szczepienia na dur brzuszny

Dur brzuszny to poważna infekcja bakteryjna przenoszona drogą pokarmową. Przyczyną zakażenia mogą być: brudne ręce, pokarmy lub woda (skażone pałeczkami Salmonella typhi) oraz kontakt z nosicielem bądź osobą chorą.

Medycyna podróży w Polsce podaje jedną dawkę szczepionki. Okres protekcyjny leku mieści się w przedziale od 3 do 5 lat. Szczepienia na dur brzuszny zalecane są np. w przypadku podróży do państw azjatyckich, afrykańskich oraz na południe Ameryki.

Szczepionka przeciwko błonicy, tężcowi i poliomyelitis

Błonica, tężec i poliomyelitis - immunizacja przeciwko tym chorobom realizowana jest według Programu Szczepień Ochronnych do 19. roku życia. Zaleca się podanie jednej dawki przypominającej przed podróżą do krajów tropiku, o ile upłynęło 8-10 lat od ostatniego szczepienia.

Szczepionka na wściekliznę

Wścieklizna to śmiertelna ostra neuroinfekcja. Obowiązuje podział wścieklizny na typ leśny (patogen przenoszony jest przez lisy, jenoty, kuny) oraz miejski (psy i koty). Na obszarze Ameryki Łacińskiej zagrożeniem są także nietoperze, szczególnie te znajdujące się w jaskiniach. Najwięcej zachorowań (99%) odnotowywanych jest w krajach klimatu subtropikalnego i tropikalnego.

nietoperz

Szczepienia na wściekliznę zapobiegają chorobie i składają się z trzech dawek aplikowanych zgodnie ze schematem: 0-7-28 dzień lub 0-7-21 dzień. Dawka przypominająca leku podawana jest po roku lub po 2-5 latach (zależnie od tego, jaki preparat wykorzystano do immunizacji).

Chcesz zobaczyć Amerykę łacińską? Brazylia, Argentyna i Chile zapraszają!

Meningokoki - szczepienia ochronne

Zakażenie meningokokowe (Neisseria meningitidis) jest przyczyną posocznicy (sepsy) oraz zapalenia opon mózgowo-rdzeniowych i mózgu. Chorobę meningokokową roznoszą osoby zakażone lub nosiciele, a jej trwałe powikłania to np. upośledzenie słuchu, ubytki neurologiczne, padaczka, niewydolność nerek.

Na terenie Polski zapadalność na tę chorobę wynosi około 0,7 na 100 tys. W krajach azjatyckich wskaźnik osiąga 25 na 100 tys., a w afrykańskich nawet 1000 na 100 tys.

Szczepionka przeciwko chorobie meningokokowej jest obowiązkowa na terenie Królestwa Arabii Saudyjskiej. W tym rejonie zaświadczenie o przeprowadzonej immunizacji to warunek umożliwiający uzyskanie wizy wjazdowej do kraju. Jedna dawka leku uodparnia organizm na ok. 5 lat.

Szczepienia przed podróżą - cholera

Cholera ta groźna bakteryjna choroba zakaźna, która rozszerza się epidemicznie. Głównym objawem jest wodnista biegunka, prowadząca do odwodnienia, zaburzeń elektrolitowych, a nawet zgonu. Duże epidemie cholery odnotowywano m.in. w Zimbabwe, Gwinei Bissau i na Haiti.

Szczepienie ochronne w Polsce polega na podaniu doustnej, inaktywowanej szczepionki. U dzieci od 6. roku życia i dorosłych są to dwie dawki podawane w odstępie 1-6 tygodni. U młodszych dzieci (od 2 do 6 lat) stosuje się 3 dawki zredukowane o 50% w odstępach 1-6 tygodniowych oraz czwartą dawkę po upływie pół roku.

szczepienie

Sprawdzisz wycieczkę do Zimbabwe, Botswany i Namibii?

Japońskie zapalenie mózgu - szczepienia dla podróżnych

Japońskie zapalenie mózgu to infekcja, która obejmuje ośrodkowy układ nerwowy. Jej przyczyną jest JEV (Japanese encephalitis virus). Choroba rozprzestrzenia się dzięki komarom z gatunku Culex. Ekspansji sprzyja także ptactwo brodzące i obecność świń. Ogniska japońskiego zapalenia mózgu najczęściej występują na subkontynencie Indyjskim, w południowo-wschodniej Azji i na Półwyspie York z wyspami Cieśniny Torresa.

Do zakażenia JEV może dojść w trakcie:

  • pobytu na wiejskich terenach podmokłych, szczególnie w pobliżu pól ryżowych,
  • korzystania z transportu lokalnego,
  • noclegów w bungalowach,
  • wyprawy na safari w celach fotograficznych, np. uchwycenia dzikiego ptactwa brodzącego w wodach,
  • łowienia ryb,
  • odwiedzania farm zajmujących się hodowlą świń.

Każdego roku na tę chorobę zapada od 35 do 50 tysięcy osób, z czego blisko 15 tysięcy umiera. Szczepienie udoparniające na JEV polega na podaniu dwóch dawek szczepionki. Preparat wprowadzany jest do organizmu zgodnie ze schematem 0-28 dzień. Na terenie Polski dostępna jest inaktywowana szczepionka, której pełna ochrona zapobiegająca zakażeniom rozpoczyna się 7 dnia od przyjęcia drugiej dawki leku.

Profilaktyka lekowa czy szczepienia - malaria

Malaria to poważna choroba, która często kończy się śmiercią. Jej ogniska pojawiają się głównie w krajach tropikalnych i subtropikalnych.

Niedostępne są szczepionki podróżnych na malarię, dlatego ochroną przed zakażeniem jest stosowanie środków zabezpieczających.

Należą do nich np. moskitiery i repelenty, które chronią przed ukąszeniami komarów (wektora zakażeń malarią) oraz profilaktyka lekowa.

leki-na-podroz

Leki przeciwmalaryczne należy zażywać regularnie w celu profilaktycznym. Schemat stosowania preparatów doustnych powinien być ściśle przestrzegany i opracowany przez lekarza. Trzeba jednak pamiętać, że żadna z wyżej wymienionych metod nie gwarantuje pełnej ochrony przed zakażeniem zarodźcem sierpowatym (najcięższą z postaci malarii).

Jedziesz do Afryki? Odkryj zieloną Ugandę.

Szczepienia obowiązkowe - warunek wjazdu do niektórych krajów

O tym, jakie szczepienia trzeba wykonać przed podróżą, decyduje miejsce, do którego się  wybierasz. Szczepienia obowiązkowe, będące warunkiem wjazdu na teren kraju to:

  • szczepionka przeciwko żółtej febrze - Angola, Burundi, Kamerun, Republika Środkowoafrykańska, Czad, Kongo, Republika Wybrzeża Kości Słoniowej, Demokratyczna Republika Kongo, Gabon, Ghana, Gwinea Bissau, Mali, Niger, Nigeria, Sierra Leone, Południowy Sudan, Togo, Uganda (oraz Australia, Tajlandia i Wietnam w przypadku, gdy podróżujesz do tych krajów bezpośrednio z terenów występowania żółtej gorączki),
  • szczepionka przeciwko meningokokom - Arabia Saudyjska, Gambia, Libia.

Szczepienia dla podróżnych chronią przed zakażeniem egzotycznymi drobnoustrojami, które często stanowią śmiertelne niebezpieczeństwo. Przed rozpoczęciem immunizacji trzeba udać się na badania kontrolne do lekarza rodzinnego, by potwierdzić ogólny stan zdrowia organizmu.

lekarz-rodzinny

Planując podróż zagraniczną, możesz skorzystać z informacji zawartych na stronie https://www.gov.pl/web/dyplomacja/informacje-dla-podrozujacych/. Jest to kompendium wiedzy, które dostarcza aktualnych danych dotyczących m.in. sytuacji sanitarno-epidemiologicznej oraz względów bezpieczeństwa w konkretnych państwie.

Zobacz, gdzie wyjechać z Travelduck:

Proponowane wyjazdy