Tematy artykułów
Kontakt
Zadzwoń na infolinię: pon. - pt. 9:00 - 18:00
Wyślij e-mail na: kontakt@travelduck.pl
Zadzwoń na infolinię: pon. - pt. 9:00 - 18:00
Wyślij e-mail na:

Patent żeglarski krok po kroku. Podpowiadamy, jak go zdobyć

Tomasz Karkuć
Tomasz Karkuć
Przeczytasz w 4 min 0

Patent żeglarski uprawnia do sterowania jachtem żaglowym lub motorowym. Warunkiem uzyskania tego dokumentu jest zdanie egzaminu, do którego można podejść bez wcześniejszego odbywania szkoleń i kursów douczających. Egzamin nie jest wyzwaniem dla osób, które miały już do czynienia z pływaniem na wodach śródlądowych. Sprawdź, jak zdobyć patent żeglarski krok po kroku. 

Z tego artykułu dowiesz się:

  1. Co to jest patent żeglarski?
  2. Jakie są wymagania, żeby dostać patent żeglarza?
  3. Czym jest patent żeglarza jachtowego?
  4. Na czym polega patent sternika morskiego?
  5. Jakie uprawnienia ma kapitan jachtowy?
  6. Jak przebiegają egzaminy na patent żeglarski?

Co to jest patent żeglarski?

Patent żeglarski to dokument, który wyglądem przypomina prawo jazdy – ma podobny format, zawiera podstawowe informacje o osobie uprawnionej i jej zdjęcie. Jest to państwowe uprawnienie, które pozwala na kierowanie jachtami motorowymi lub żaglowymi. Patent wydaje:

  • Polski Związek Żeglarski - uprawnienie na łodzie żaglowe,
  • Polski Związek Motorowodny i Narciarstwa Wodnego - uprawnienie na łodzie motorowe.

jak-zobyc-patent-zeglarski

Zdjęcie okładkowe - Max Libertine | Unsplash, zdjęcie powyżej - Luke Bender | Unsplash

Patent żeglarski – jakie są wymagania?

O tym, jak uzyskać patent żeglarski, decyduje to, o jaki stopień uprawnień się ubiegasz. W Polsce można uzyskać trzy rodzaje patentów: 

  • żeglarza jachtowego,
  • sternika morskiego,
  • kapitana jachtowego.

Patent żeglarski to dokument, który potwierdza posiadane umiejętności. Każdy początkujący żeglarz zaczyna od uzyskania patentu żeglarza jachtowego, a dopiero potem może starać się o kolejne stopnie. Warto jednak podkreślić, że jeśli zamierzasz pływać raczej amatorsko i dla własnej rozrywki, uzyskanie patentu żeglarza jachtowego będzie wystarczające. Dzięki niemu zdobędziesz doświadczenie w prowadzeniu jachtu, niezbędną wiedzę i będziesz się przy tym wyśmienicie bawić. Nawet jeśli złapiesz żeglarskiego bakcyla, nie musisz od razu podchodzić do kolejnych stopni. Daj sobie trochę czasu, popływaj przez kilka sezonów i dopiero wtedy podejmij decyzję o ewentualnej możliwości i potrzebie poszerzenia swoich uprawnień.

Niezależnie do tego, czy planujesz w przyszłości ubiegać się kolejne stopnie, czy wyrabiasz patent jedynie z pasji do żeglowania – jest to idealny pretekst do samorozwoju.

zagle-krok-po-kroku

Zdjęcie - Oliver Sjöström | Unsplash

 

I stopień patentu

Pierwszy stopień to żeglarz jachtowy. Jest najbardziej podstawowy i najważniejszy, ponieważ nierzadko wpływa na możliwość i chęć ubiegania się o kolejne stopnie. Aby uzyskać pozwolenie dla żeglarza jachtowego, niezbędne jest ukończenie 14 roku życia. Kandydat nie musi mieć bardzo dużej wiedzy ani doświadczenia. Powinien jednak znać podstawowe zasady bezpiecznego pływania po wodach wewnętrznych i wiedzieć, jak działać w przypadku wywrotki jachtu, awarii lub wypadku.

Posiadacz patentu może pływać:

  • jachtami żaglowymi po wodach śródlądowych,
  • jachtami żaglowymi do 12 m długości kadłuba po wewnętrznych wodach morskich do granicy 2 mil morskich od brzegu (w ciągu dnia i przy sprzyjających warunkach pogodowych).

II stopień patentu

Drugi stopień to jachtowy sternik morski. O zdobycie tego uprawnienia może ubiegać się osoba pełnoletnia, która ma udokumentowany staż w rejsach morskich. Praktyka obejmuje przepłynięcie co najmniej 200 h żeglugi na dwóch różnych rejsach.

Osoba z patentem sternika morskiego uzyskuje prawo do prowadzenia:

  • jachtów żaglowych po wodach śródlądowych,
  • jachtów żaglowych i motorowych, których długość kadłuba nie przekracza 18 metrów (dotyczy rejsów odbywających się na wodach morskich). 

III stopień patentu

Ostatni stopień to kapitan jachtowy (kapitan motorowodny). Tytuł ten mogą otrzymać osoby, które mają wieloletnie doświadczenie w sterowaniu jachtami na otwartych wodach. Aby podejść do egzaminu na kapitana trzeba posiadać dokumenty potwierdzające przepłynięcie minimum 1200 h żeglugi, w których zawiera się co najmniej 400 godzin samodzielnego prowadzenia jachtu na morzu. 

Patent uprawnia do prowadzenia:

  • jachtów żaglowych po wodach śródlądowych,
  • wszystkich jachtów, których długość kadłuba nie przekracza 24 metrów, po wodach morskich. 

Jak przebiega egzamin na żeglarza?

Aktualne przyszli żeglarze nie mają obowiązku uczestniczenia w żadnym kursie doszkalającym i okazywania certyfikatu potwierdzającego ukończenie takiego szkolenia. Mimo że udział w takich zajęciach jest dobrowolny, warto go rozważyć, ponieważ dostarcza garści praktycznych i podstawowych umiejętności. W trakcie kursu poznasz elementarne odruchy i zachowania, które zwiększą Twoje bezpieczeństwo na wodzie. Będziesz mieć okazję pływać pod okiem doświadczonych specjalistów, nauczyć się usuwania podstawowych usterek i szczegółowo poznać budowę jachtu. 

Egzamin teoretyczny

Egzamin ma formę teoretyczną i praktyczną. Część pierwsza trwa 90 minut i zawiera 75 pytań jednokrotnego wyboru. Oddając co najmniej 65 trafnych odpowiedzi, kończysz test wynikiem pozytywnym.

Przykładowe pytania, jakie mogą pojawić się w teście, znajdziesz w Internecie. Pamiętaj jednak, że nie jest to zamknięta baza i w Twoim arkuszu mogą pojawić się także inne zagadnienia. W części teoretycznej egzaminu pojawiają się pytania o:

  • przepisy (np. podstawowe przepisy prawa dotyczące poruszania się po wodnych drogach morskich i śródlądowych);
  • budowę jachtu (np. zasady obsługi instalacji w jachtach żaglowych);
  • teorię żeglowania (np. różnice między wiatrem rzeczywistym a pozornym i zasady żeglugi w trudnych warunkach);
  • locję śródlądową (oznakowanie dróg wodnych);
  • meteorologię (np. skalę prędkości wiatru, zjawiska meteorologiczne);
  • ratownictwo (np. środki bezpieczeństwa na jachcie).

egzamin-na-zeglarza

Zdjęcie - Jorge Zapata | Unsplash

Część praktyczna egzaminu na żeglarza

Drugi etap egzaminu odbywa się na pokładzie jachtu. Do obowiązków kandydata należy przeprowadzenie kilku manewrów, które mają pokazać, jak orientujesz się w terenie i czy potrafisz z opanowaniem radzić sobie w rozmaitych sytuacjach kryzysowych. Szczegółowy przebieg egzaminu zależny jest od wybranego stopnia żeglarskiego.

Manewry sprawdzane podczas części praktycznej są podzielone na trzy kategorie:

  • manewry pod żaglami,
  • manewry na silniku,
  • prace bosmańskie.

Wśród podstawowych czynności, jakie przyjdzie Ci wykonać na pokładzie jachtu, znajdzie się np.:

  • zwrot przez sztag i przez rufę, 
  • odejście od nabrzeża i dojście do nabrzeża,
  • reakcja na alarm „człowiek za burtą".

Dodatkowo możesz zostać poproszony o pokazanie umiejętności holowania jachtu albo stawania na kotwicy. 

W kategorii prac bosmańskich znajdują się przede wszystkim zdolności naprawiania prostych usterek i awarii oraz wprawa w wiązaniu kilku podstawowych węzłów żeglarskich:

  • prostego, 
  • refowego, 
  • szotowego, 
  • ósemkowego, 
  • rożkowego, 
  • knagowego, 
  • ratowniczego (dwiema metodami), 
  • sztyku, 
  • cumowego żeglarskiego,
  • buchty.

Podczas wykonywania tych zadań nie otrzymasz żadnej oceny. Egzaminator będzie tylko sprawdzał, czy potrafisz je wykonać, czy raczej sprawiają Ci one trudność. W trakcie egzaminu na patent żeglarski to osoba egzaminująca jest dowódcą i ona powinna wydawać spokojne, ale zdecydowane komunikaty załodze (na jachcie będzie 4-5 osób oraz egzaminator). Jeśli podczas wykonywania manewrów dojdzie do niebezpiecznej sytuacji i uznasz, że trzeba wydać polecenie także egzaminatorowi (np. prośba zmiany miejsca), należy to zrobić. 

Po powrocie na brzeg egzaminator omówi przebieg egzaminu. Jeśli zaliczysz obie części testu, otrzymasz zaświadczenie o zdanym egzaminie. Należy je złożyć w siedzibie Polskiego Związku Żeglarskiego lub na stronie internetowej http://patenty.pya.org.pl/. Zaświadczenie jest podstawą do wygenerowania wniosku o wydanie patentu. Po dokonaniu opłaty na wskazany numer konta czekasz już na upragniony dokument i możesz zaczynać swoją żeglarską przygodę.

Dołącz o kursu żeglarskiego na Traveluck.pl:

 

Nad jeziorem Zeglarstwo Rejsy Patent żeglarski

Proponowane wyjazdy